تریپس؛ زمان تخمگذاری، خسارت و روشهای کنترل در گلخانه و مزرعه
تریپس؛ زمان تخمگذاری، خسارت و روشهای کنترل در گلخانه و مزرعه تریپس یکی از مخربترین و ریزترین آفات گیاهان زراعی و گلخانهای است. این
حشره کوچک با بدن باریک و بالهای حاشیهدار، سالانه خسارتهای سنگینی به محصولاتی مانند گوجه فرنگی، خیار، فلفل، پیاز و گیاهان زینتی وارد
میکند. در این مقاله با چرخه زندگی، زمان دقیق تخمگذاری و روشهای مؤثر کنترل تریپس آشنا میشوید.
تریپس چیست و چرا خطرناک است؟
تریپسها حشرات مکنده باریکاندامی به طول ۱ تا ۲ میلیمتر هستند که رنگ آنها زرد، قهوهای یا سیاه دیده میشود. خطر اصلی تریپس در دو چیز خلاصه
میشود: اول اینکه با مکیدن شیره برگ و میوه، باعث پیچیدگی، بدشکلی و ریزش برگ و گل میشوند. دوم اینکه ناقل ویروسهای خطرناکی مثل ویروس
وارفتگی لکهای گوجه فرنگی هستند که درمان ندارد و کل مزرعه را نابود میکند.
علائم خسارت تریپس شامل لکههای نقرهای و سفید روی برگ، سیاه شدن نقاط مکیده شده (به دلیل فضولات حشره)، پیچیدگی و ریز شدن برگهای
انتهایی و بدشکلی و ریزش گلها است.
چرخه زندگی و مراحل رشد تریپس
تریپس یک حشره دگردیسی کامل دارد که شامل چهار مرحله تخم، لارو، شفیره و حشره کامل میشود. طول چرخه زندگی تریپس به شدت به دما
وابسته است. در دمای ۲۵ تا ۳۰ درجه سانتیگراد، کل چرخه زندگی در عرض ۱۵ تا ۲۰ روز کامل میشود. در دمای پایینتر این مدت به ۳۰ تا ۴۰ روز افزایش
مییابد. به همین دلیل در فصل گرم، تریپس هر ۲ تا ۳ هفته یک نسل جدید تولید میکند و جمعیت آن به سرعت انفجاری میشود.
زمان تخمگذاری تریپس؛ حساسترین مرحله کنترل
زمان تخمگذاری تریپس مهمترین اطلاعات برای برنامه ریزی مبارزه با این آفت است. مادههای بالغ تریپس بلافاصله پس از جفتگیری، اقدام به تخمگذاری
میکنند. هر ماده در طول عمر خود بین ۵۰ تا ۲۰۰ تخم میگذارد. اما نکته حیاتی اینجاست: تریپس ماده تخمهای خود را در داخل بافت برگ، گل و میوه فرو
میکند. به این معنی که تخمها کاملاً توسط بافت گیاه پوشیده میشوند و هیچ سم تماسی به آنها نفوذ نمیکند.
زمان دقیق تخمگذاری معمولاً در ساعات بعد از ظهر و عصر انجام میشود. تخمها پس از ۳ تا ۷ روز بسته به دما، تفریخ میشوند و لاروهای ریز و زردرنگ از
داخل بافت برگ خارج میشوند.
اهمیت تشخیص زمان تخمگذاری در سمپاشی
بیشتر کشاورزان زمانی اقدام به سمپاشی میکنند که علائم خسارت روی برگ و گل دیده میشود، در حالی که در آن زمان تخمگذاری انجام شده و نسل
جدید در حال تشکیل است. سمپاشی زمانی مؤثر است که جمعیت بالغین قبل از تخمگذاری کنترل شوند. بهترین زمان سمپاشی، صبح زود یا هنگام
غروب است که تریپسهای بالغ روی سطح برگ و گل فعال هستند. همچنین تکرار سمپاشی با فواصل ۵ تا ۷ روزه به دلیل کوتاه بودن دوره تخمگذاری و
تفریخ تخمها ضروری است.
روشهای کنترل و مدیریت تریپس
برای کنترل تریپس حتماً باید از تلفیقی از روشها استفاده کنید. استفاده از تلههای چسبنده آبی و زرد رنگ به تعداد ۳۰ تا ۴۰ عدد در هکتار برای شکار
حشرات بالغ و پایش جمعیت بسیار مؤثر است. کنترل بیولوژیک با رهاسازی کنه شکارگر و سن شکارگر اوریوس در گلخانهها نتایج عالی دارد. در صورت
طغیان آفت، استفاده از سمومی مانند اسپینوساد، استامی پراید و ایمیداکلوپرید توصیه میشود، اما حتماً سموم را با مکانیسم اثر متفاوت جایگزین کنید تا
مقاومت ایجاد نشود. وجین علفهای هرز داخل و اطراف مزرعه، شخم عمیق برای از بین بردن شفیرههای داخل خاک و رعایت تناوب زراعی نیز از اقدامات
ضروری هستند.
جمعبندی
تریپس با تخمگذاری داخل بافت گیاه، عملاً تخمهای خود را در پناهگاهی امن قرار میدهد. به همین دلیل، کنترل این آفت نیازمند درک دقیق چرخه زندگی
و زمان تخمگذاری آن است. بهترین استراتژی، پایش مستمر با تلههای چسبنده، سمپاشی به موقع در زمان فعالیت حشرات بالغ و تکرار سمپاشی با
فواصل کوتاه و جایگزینی سموم مختلف است. فراموش نکنید که پیشگیری و کنترل بیولوژیک همیشه بهتر از مبارزه شیمیایی پس از طغیان آفت است.
در فروشگاه ما تلههای چسبنده زرد و آبی، سموم مجاز تریپس و بذرهای مقاوم به ویروسهای منتقله توسط تریپس موجود است. برای مشاوره رایگان
تماس بگیرید.
